W Polsce od 31 marca 2026 roku działa mechanizm cen maksymalnych na paliwa. To pierwsza taka regulacja w historii polskiego rynku paliwowego. Żadna stacja w kraju nie może sprzedawać benzyny ani oleju napędowego drożej niż wynika z codziennego obwieszczenia Ministra Energii.
Na czym polega mechanizm ceny maksymalnej?
Cena maksymalna to urzędowy sufit cenowy – górna granica kwoty, jaką kierowca może zapłacić za litr paliwa na dowolnej stacji w Polsce. Limit obejmuje benzynę 95, benzynę 98 oraz olej napędowy. Nie dotyczy natomiast autogazu (LPG), co oznacza, że około dwóch milionów kierowców jeżdżących na gaz pozostaje poza zasięgiem tego rozwiązania.
Mechanizm nie zamraża cen na stałym poziomie. Stawka zmienia się każdego dnia roboczego, reagując na bieżącą sytuację na rynku hurtowym. Gdy ceny ropy na świecie idą w górę, rośnie też dzienny limit. Gdy spadają – kierowcy płacą mniej.
Jakie przepisy wprowadzają maksymalną cenę za paliwa?
Podstawę prawną stanowią dwie ustawy uchwalone przez Sejm 27 marca 2026 roku. Pierwsza z nich to nowelizacja ustawy o zapasach ropy naftowej, która wprowadziła sam mechanizm wyliczania ceny maksymalnej. Druga to nowelizacja ustawy o podatku akcyzowym, pozwalająca na czasowe obniżanie stawek akcyzy w drodze rozporządzenia.
Obie ustawy wchodzą w skład rządowego pakietu CPN („Ceny Paliwa Niżej”), który oprócz limitu cenowego obejmuje również obniżkę VAT z 23% do 8% oraz redukcję akcyzy do minimalnych stawek dopuszczalnych przez prawo unijne.
Jakie limity obowiązują na stacjach w Polsce?
Konkretne kwoty zmieniają się codziennie, ale dla zobrazowania – pierwszego dnia obowiązywania przepisów limity wynosiły 6,16 zł za litr benzyny 95, 6,76 zł za benzynę 98 oraz 7,60 zł za litr diesla. Już następnego dnia stawki były inne, bo formuła automatycznie uwzględniła zmianę cen hurtowych.
Stacje mogą sprzedawać paliwo taniej niż wyznaczony limit. Nie mogą natomiast przekroczyć go nawet o grosz – za naruszenie przepisów grozi kara do miliona złotych, a kontrole prowadzi Krajowa Administracja Skarbowa.
Jak długo obowiązują maksymalne ceny paliw?
Obecne przepisy przewidują funkcjonowanie mechanizmu do końca czerwca 2026 roku. Rząd zastrzegł sobie jednak możliwość zarówno wydłużenia, jak i wcześniejszego zakończenia programu. Decyzja zależy przede wszystkim od tego, jak rozwinie się sytuacja geopolityczna w rejonie Zatoki Perskiej i jak przełoży się ona na światowe ceny ropy.
Czy inne kraje stosują podobne rozwiązania?
Polska nie jest w tym odosobniona. Podobne mechanizmy ochronne funkcjonują już w kilku europejskich krajach. Część z nich postawiła na ograniczenie marż sprzedawców, inne wyznaczyły sztywne limity detaliczne lub zamroziły ceny dla kierowców z lokalnymi rejestracjami. Rozwiązania tego typu wprowadzono m.in. w Chorwacji, Grecji i na Węgrzech. Polski model wyróżnia się jednak codzienną aktualizacją limitu, co sprawia, że cena maksymalna podąża za rynkiem zamiast sztywno go blokować.